Presentaci贸n das actas do V Congreso de Patrimonio Etnogr谩fico Galego

  • O CCP Xaqu铆n Lorenzo da Deputaci贸n de Ourense, a Facultade de Ciencias da Educaci贸n de Ourense e a Asociaci贸n Cultural Ben-Cho-Shey organizaron este evento cultural centrado na figura do afiador.

  • Manuel Baltar destacou que falar do afiador "茅 falar da sinal de identidade m谩is caracter铆stica da nosa provincia".

Ourense, 4 de abril de 2016.- As actas do V Congreso de Patrimonio Etnogr谩fico Galego (II Internacional), baixo o t铆tulo O afiado e outras t茅cnicas artesanais de comunidades rurais, foron presentadas esta ma帽谩 no Centro Cultural "Marcos Valc谩rcel" da Deputaci贸n de Ourense. O acto contou coa presenza do presidente da Deputaci贸n de Ourense, Manuel Baltar; da directora do Centro de Cultura Popular (CCP) "Xaqu铆n Lorenzo" da Deputaci贸n de Ourense, Maril贸 Fern谩ndez Senra; do vicedecano da Facultade de Ciencias da Educaci贸n da Universidade de Vigo no Campus de Ourense, Xos茅 Manuel Cid Fern谩ndez; e do presidente da Asociaci贸n Cultural BEN-CHO-SEY, e responsable da Casa das Rodas, Florencio de Arboiro.

Manuel Baltar afirmou na presentaci贸n das actas que este traballo "ten que ver coa nosa identidade, e co esforzo que realizan instituci贸ns e investigadores por po帽er en valor o noso: a etnograf铆a ourens谩", personificando na figura do afiador o s铆mbolo da nosa identidade como ourens谩ns, "pois o afiador representa perfectamente tres das caracter铆sticas m谩is importantes do noso pobo: creativo, traballador e emigrante". Baltar remarcou que este oficio "representa o m谩is fondo do noso ser, da nosa tradici贸n e da nosa etnograf铆a".

A publicaci贸n foi editada pola Deputaci贸n de Ourense, "un exemplo m谩is da aposta clara e permanente que ten o ente provincial pola edici贸n daquelas cuesti贸ns que te帽en moito que ver coa raz贸n de ser desta instituci贸n e coa defensa do interese xeral da provincia", explicou Manuel Baltar.

Froito da colaboraci贸n entre o CCP "Xaqu铆n Lorenzo" da Deputaci贸n de Ourense e a Facultade de Ciencias da Educaci贸n do Campus de Ourense dende o ano 2003 l茅vanse celebrado cinco congresos sobre o patrimonio etnogr谩fico galego, o 煤ltimo deles organizado polo CCP Xaqu铆n Lorenzo, a Facultade de Ciencias da Educaci贸n de Ourense, e a Asociaci贸n Cultural Ben-Cho-Shey, desenvolveuse entre os d铆as 9 e 13 de outubro de 2014.

O congreso tivo como tema principal de estudo o afiador, o mundo do afiado, a s煤a musealizaci贸n e a preservaci贸n e posta en valor do patrimonio a trav茅s do sistema educativo. Este evento cultural contou coa participaci贸n de relatores de toda Galicia, Albacete, Francia, Italia, Portugal e Venezuela dos campos da etnograf铆a, a museolox铆a, a pedagox铆a, a filolox铆a, as铆 como as experiencias de vellos profesionais, hoxe xa retirados do oficio.

Xos茅 Manuel Cid destacou que este quinto congreso foi "o m谩is participativo en canto a comunicaci贸ns libres e tam茅n foi o m谩is extenso". Asemade outra das caracter铆sticas deste congreso foi a s煤a internacionalidade pois "sendo un tema que parece m谩is local posto que falar dos afiadores 茅 case falar de Ourense, sen embargo, aos galegos nos identifican no mundo enteiro pola roda de afiar", asegurou o profesor da Facultade de Ciencias da Educaci贸n, quen exemplificou esta internacionalidade co artigo que figura nas actas sobre a presenza do afiador na filatelia, "hai selos no mundo enteiro coa imaxe do afiador, ata en Xap贸n" sinalou Xos茅 Manuel Cid.

O libro das actas do V Congreso de Patrimonio Etnogr谩fico Galego est谩 formado por 34 artigos asinados por autores tan destacados como Olegario Sotelo Blanco, Marina de Pascual L贸pez, X. Manuel Gonz谩lez Reboredo, Bel茅n S谩enz-Chas, Teresa Soeiro, Santiago Veloso, Carmen Ricoy, Delf铆n Caseiro, Jorge Rodrigues ou Isaac Alonso Estraviz. Os artigos at贸panse organizados en catro secci贸ns: "O oficio de afiar e a s煤a musealizaci贸n", "Outros oficios do rural e a s煤a formaci贸n", "A transmisi贸n pedag贸xica do patrimonio inmaterial", e "As falas gremiais". Como peche das actas hai unha recompilaci贸n do vocabularios do barallete traducido a sete idiomas.

Florencio de Arboiro asegurou que era unha das s煤as grandes ilusi贸ns que se levase a cabo un congreso que tivera como tema central a figura do afiador, e destacou a relevancia que ten que as actas conten coa traduci贸n a sete idiomas do "noso barallete".

Pola s煤a banda, Maril贸 Fern谩ndez, fixo especial fincap茅 na importancia de "fomentar que estas cuesti贸ns que se transmiten oralmente non se perdan, e estas actas, son unha testemu帽a material de moitas vivencias, de moitas maneiras de vivir".

Ademais deste congreso, o CCP Xaqu铆n Lorenzo e a Facultade de Ciencias da Educaci贸n organizaron anteriormente outros eventos que tiveron como tema principal a figura de Xaqu铆n Lorenzo, etn贸grafo ourens谩n (2003), o Patrimonio Etnogr谩fico no s茅culo XXI (2008), o Entroido (2009), e o Cami帽o de Santiago (2010).